Ge kent dat wel, evengoed als ik, daar twijfel ik niet aan. Maar na het kroniekske over het belang van goede mensen, kreeg ik de vraag om nog eens zoiets te schrijven. Welaan dan, dat is niet moeilijk, ik maak elke dag van die vreemde zaken mee. En gij ook, al moet een mens met enige ervaring dan meestal de moeite doen om niet direct met de ogen te rollen en weg te lopen. Geeft ge zelf leiding, spits dan uw oren, of ogen in dit geval. Het is als leidinggevende uiterst belangrijk om steeds gelijk te krijgen. Hoe kunt ge anders uw aura van alwetendheid hooghouden?
Ik geef u vandaag dus een reeks ‘handvaten’ mee, zoals dat in trainingsjargon heet, om op elk moment uw gelijk te kunnen halen. Eens ge ze kent, kijk dan eens om u heen, ge ziet ze overal gebruikt worden, van politieke debatten tot op de werkvloer. En weet dat uw gelijk halen belangrijk is. Zo voorkomt ge tegenspraak, bestendigt ge de situatie zoals ze is en zorgt ge ervoor dat mensen niet het onwelvoeglijke idee krijgen dat motivatie en betrokkenheid belangrijk zijn. Ze zouden er zelfs erkenning of, wie weet, zelfs een extra voor kunnen verwachten. En dat willen we zeker niet hebben.
Welaan dan, laten we ons eerst eens afvragen wat gelijk hebben is. Dat wil voor alle duidelijkheid niet zeggen dat ge de waarheid en juistheid in pacht hebt. Dat zijn bijkomstigheden, daar gaat het niet over. Het wil in deze context alleen zeggen dat iedereen u gelijk geeft, of ze het nu geloven of niet, da’s niet belangrijk. Gelijk hebben als manager staat gelijk met gelijk krijgen. Het is een teken van autoriteit en, als ge het lang genoeg volhouden kunt, het absoluut sterkste argument om u onmisbaar te voelen en u eventueel omwille van die status nog wat extra’s toe te kennen. Ook een status moet onderhouden worden om corrosie te voorkomen.
Stap één; kies!
Kies zorgvuldig die zaken uit waarop ge uw gelijk wilt halen. Als ge het niet gewend zijt, oefen dan op wat kleine dingen. Begin dus niet met een grote reorganisatie als ge nog struikelt over een nietmachine. Start bijvoorbeeld een discussie over een icoontje op een IT-applicatie, of ga in discussie over welke pennen als relatiegeschenk aangeboden mogen worden, of de nieuwe kleur die in de gangen gebruikt wordt.
Eens ge gewend zijt om de technieken te gebruiken, kunt ge naar belangrijkere dingen overstappen. Maar oefen uw aanpak eerst aan op die kleine zaken. Dat heeft twee voordelen. Omdat de zaken niet zo belangrijk zijn, zullen mensen al snel geneigd zijn om toe te geven, niet omdat ze u gelijk erkennen, maar omdat de koffie anders koud wordt. Bovendien kweekt ge zo stap voor stap de gewoonte van gelijk krijgen en, uiteindelijk, een soort van almacht. Dat zal u later vooruithelpen.
Ten tweede, ge krijgt zo de kans om uw klauwen te scherpen in relatief veilige discussies. Want zoals met alles, is oefening hier de sleutel om er een vaste routine van te maken. Een routine waar ge nog jaren plezier aan zult hebben. Het is immers een goede manier om te gedreven medewerkers onder de knoet te houden. Enthousiasme is natuurlijk leuk, maar werkt vaak storend omdat het meestal ideeën oproept en uw autoriteit in vraag stelt.
Stap twee: ken!
Eens ge gekozen hebt hoe ge eraan gaat beginnen, waar ge uw gelijk op gaat doorduwen, is het belangrijk om enkele effectieve technieken te leren kennen. Ze zijn niet moeilijk en het maakt niet uit of anderen ze doorzien, ze werken bijna altijd. Mensen doorzien vaak veel, maar ze doen daar verder meestal weinig mee.
- Begin met iets wat niet tegengesproken kan worden. Neem een vaststaand feit of een stelling waar niemand iets tegenin kan brengen. Dat is uw fundament! Gaat het bijvoorbeeld over dat icoon, stel dan dat we iets moeten kiezen dat voor iedereen makkelijk herkenbaar is. Niemand kan dat tegenspreken. Gaat het over een procedure? Kies dan het doel. Ook daar zal iedereen braaf ja bij knikken. Gaat het over iets waar cijfers bij gebruikt kunnen worden, kies dan een ontegensprekelijk cijfer, het maakt niet uit welk. Het moet gewoon zwaar genoeg zijn om niet van tafel te waaien. Maar kies iets wat niemand kan tegenspreken en begin uw betoog daarmee.
- Bouw uw redenering op rond dat feit. Verwijs er tot vervelens toe naar. Bouw gans uw context op rond dat feit. En die context mag gerust losstaan van de realiteit, laat u helemaal gaan in uw fantasie. De werkelijkheid heeft immers geen stem om te protesteren. Durft iemand u tegenspreken, verwijs terug naar dat feit en gebruik de autoriteit van uw positie. Verwijs naar uw grotere kennis en ervaring. U hebt uw functie om een reden, ze is u niet toebedeeld om alleen maar op een naamkaartje of deurbordje te staan!
- Bepaal zelf hoe het beoordelingsproces loopt. Laat zeker geen ‘algemene consensus’ ontstaan via iets roekeloos als een stemming of zinvolle discussie. Mensen zouden nog gaan denken dat consensus gebouwd is op verschillende meningen of dat inspraak iets anders is dan een term uit een visietekst. Gij bepaalt wat de consensus is, dat hoort bij uw functie. Koop desnoods een paar van die dwaze managementboeken, die lopen meestal over van acroniemen en driestappenplannen waar ge naar kunt verwijzen. Een onzinnig acroniem met pijltjes en een flowdiagram is meestal voldoende om elke discussie dicht te plamuren. Zoek liefst wat obscure auteurs, die kent toch niemand. Het geeft u bovendien een air van inzicht die zeker indruk zal maken. De onwetendheid van anderen is vaak een maatstaf voor uw eigen diepgang.
- Als ge argumenten van anderen onderuit kunt halen, zeker doen! Kunt ge dat met echte argumenten, doe het vriendelijk en rustig met de nodige neerbuigendheid. Dat ontneemt anderen direct de goesting om nog iets te zeggen. Stilte wordt in vergaderingen immers nog altijd verward met instemming! Dat is een winstpunt. Zijn er geen goede argumenten, ook geen probleem. Ge kunt elk argument vlot onderuithalen met enkele simpele systemen. Of ge verwijst naar uw positie en/of ervaring en geeft aan dat de ander de kennis en informatie niet heeft die gij wel hebt. Weersta elke verleiding om die alsnog te delen. Dat werkt prima en zal een ander zeker het nuttige gevoel geven dom te zijn. Kent een ander zijn zaakjes wel, wijs er dan op dat dit maar één manier is om naar de zaken te kijken en dat er ook andere manieren zijn om dat te beoordelen. Dat is het fantastische aan mist, ge kunt er alles in laten verdwijnen. Tot slot kunt ge steeds de feiten waarop een ander zich baseert in twijfel trekken. Ook dat is niet moeilijk, feiten hebben een zeer beperkte weerbaarheid.
Stap drie; doe!
Ge hebt nu de ander grondig afgebrand en hem of haar duidelijk op de plaats gezet waar ze thuishoren. Dat is een morele overwinning die uw ego zeker deugd zal doen. Morele overwinningen zijn bijzonder nuttig omdat ze zo uiteindelijk weinig controleerbare schade nalaten. Ge voelt u sterk en als overwinnaar. Dat gevoel moet ge vooral niet te snel laten afkoelen. Nu is het tijd voor de volgende stap, uw overwinning consolideren en inwrijven. Ge moet dus nog een actie ondernemen. Niet te groots natuurlijk en niet zelf. Dat zou immers impliceren dat ge zelf verantwoordelijkheid moet opnemen, en verantwoordelijkheid is een vorm van administratie waar ge achteraf last van kunt krijgen. Neen, ge moet een ‘beleid’ maken en anderen aan het werk zetten. Mocht dan achteraf blijken dat ge toch ongelijk had, kunt ge het op de uitvoering steken en blijven uw redenering en uw gelijk overeind.
Die actie, dat beleid, kunt ge op twee manieren doen. Ge kunt simpelweg een e-mail sturen en mensen aan het werk zetten. Of ge kunt er een procedure van maken. Nu kunt ge denken, ik kan toch geen procedure gaan maken over hoe ze de gangen moeten schilderen. Maar ge vergist u. Dat kunt ge wel, zonder probleem. Natuurlijk niet over die specifieke gang, dat zou wat armtierig zijn. Maar ge kunt dingen ‘grootser’ zien. Maar simpelweg een procedure over ‘hoe worden schilderwerken in de gangen uitgevoerd’. Procedures zijn immers een deel van uw output als manager of kaderlid. Het is het ontegensprekelijk bewijs dat ge bestaat en onmisbaar zijt. Hoe meer ge ervan hebt, hoe groter uw output en aanzien. Bovendien versterkt het uw controle. Eens iets in een procedure vervat is, kunt ge mensen er steeds op aanspreken, want niemand leest ze of kent ze. Ook dat is geen bezwaar. Integendeel, dat maakt ze net veel bruikbaarder. Bovendien, als later alles in de soep loopt, kunt ge verwijtend vaststellen dat de procedure niet gevolgd werd. Vervolgens kunt ge de procedure opnieuw aanpassen. Op die manier blijft alles in beweging en krijgt stilstand de schijn van vooruitgang en actie.
Procedures opzetten is bovendien een ideaal moment om uw autoriteit in de kijker te zetten. Ge roept een reeks mensen samen voor een meeting. Ge richt een werkgroep en een stuurgroep op, samen met een beslissingsorgaan, dat ge zelf voorzit. Ge zet een heleboel mensen aan het werk, ge wilt immers niemand overslaan, en ge houdt ze bezig zolang ge wilt. Dat is een fijne manier van werken, iedereen is in beweging en gij blijft in het middelpunt. Zo hebt ge een mooi platform om uw gelijk op te etaleren. Dat is een kans die ge nooit voorbij moogt laten gaan. Ook voor uw eigen agenda is dat belangrijk, ge wekt immers een schijn van onmisbaarheid en immense werklast, waardoor ge meer mensen en middelen kunt vragen.
En soms, wanneer ge al meer dan genoeg van die comités lopen hebt, kunt ge ervoor kiezen gewoon een e-mail te sturen. Maar dat moet ge dan slim aanpakken. Als ge te duidelijk en te helder gaat schrijven, kunt ge tegen uzelf aanlopen. Stuur die mail dus naar zoveel mogelijk mensen tegelijk. Laat best de direct betrokkenen erbuiten. Zij zitten er immers te dicht op om een ‘helicoptview’ te hebben. Geef aan wat besproken is en geef uw idee als algemene consensus mee. Zo kunt ge, als het fout loopt, nog steeds zeggen dat het niet uw idee was. Het klinkt democratisch en laat de achterdeur op een kier staan. Wijs taken en to-do’s aan, maar blijf vaag om ze toe te wijzen. Met wat geluk pakt niemand het op en hebt ge nadien weer iets om mensen te verwijten wanneer ze moeilijk komen doen. Een win-win dus.
Voilà, nu zijt ge alweer al iets slimmer geworden. Bij de volgende ambetante vraag of moeilijke discussie kunt ge nu op een gemakkelijke manier uw gelijk binnenhalen en uw positie nog wat verstevigen ook. Ge hebt het bovendien in een handig driestappenplan en ge kunt er direct mee aan de slag.
Dagelijks een kroniekske voor bij de koffie in uw mailbox? Neem een gratis abonnement via substack
Wekelijks uw ongemak op zondagochtend? Teken in voor de nieuwsbrief
Teksten gratis downloaden als .pdf, ga naar het winkeltje
