Het artikel over klimaatopwarming van gisteren heeft mij een behoorlijke hoop mailverkeer opgeleverd. Fijn. Dat lees ik liever dan marktonderzoeken van De Lijn, al bracht dat stuk overigens ook een vracht reacties mee. Maar goed, de klimaatopwarming dus. Men moet snel op de bal springen, voor hij smelt.
Het helpt natuurlijk wanneer mensen de moeite doen een artikel te lezen vóór zij reageren. Een oude gewoonte, toegegeven, en dus verdacht. Alle reacties van mensen die duidelijk niet gelezen hebben wat ik schreef, negeer ik daarom met hardnekkige volharding. Dat is zinloos getoeter waar niemand wijzer van wordt, behalve de heersers van de digitale platformen, die bij elk misverstand hun handen warm wrijven boven het vuurtje. (lees dit even)
Goed, eerste punt. Er bestaan enkele begrippen in het Nederlands die blijkbaar niet bij iedereen bekend zijn. Sta mij dus toe even het bord af te stoffen. Cynisme, sarcasme en ironie zijn vormen van humor. Ze worden vaak gebruikt door mensen die iets meer gelezen hebben dan Suske en Wiske, Garfield en de cartoons in de krant. Dat is geen verwijt. Een mens begint ergens. Sommigen blijven daar wonen.
Bij die vorm van humor wordt vaak het tegenovergestelde beweerd van wat men wil aantonen, juist om de belachelijkheid ervan zichtbaar te maken. Wanneer ik bijvoorbeeld schrijf: “klimaatopwarming is een hoax, want zelfs hyperintelligente politici zeggen het”, bedoel ik niet dat die politici plots het licht hebben gezien. Ik bedoel ongeveer het omgekeerde: hoe is het mogelijk dat zulke idioten niet begrijpen wat zich voor hun ogen afspeelt, terwijl de dakpannen al beginnen te zweten?
De steunbetuigingen van klimaatontkennende roepers en schreeuwers kunnen mij dus gestolen worden. Ik heb ze niet nodig. Ik vind wel een ander doekje om mijn ego mee op te poetsen. En voor wie mij verweet dat ik de klimaatverandering zou ontkennen, lees de vorige alinea nog eens. Maak desnoods notities. Teken er een pijltje bij. Herlees daarna het artikel. Het papier zal het verdragen.
Goed. Nu dat misverstand uit de weg is geruimd, komen we aan punt twee. Wat kunnen we doen? Heel wat mails kwamen aanzetten met de vertrouwde verschoning dat wij maar een miniem deel van een procentje zijn. Wat verschil maakt dat nu? Als ik niet op citytrip ga, vliegt dat vliegtuig toch ook. Als ik mijn steak laat liggen, loeit er ergens nog altijd een koe. Die redenering, samen met een hele reeks verwante uitvluchten, vormde zowat de bulk van de rest van de berichten. Ik bespaar u de volledige voorraad. Uw tijd is ook een grondstof.
Wel, zodra het erop aankomt persoonlijk enige verantwoordelijkheid te nemen, vluchten we als schapen voor een roedel wolven. Dan hebben we plots tal van redenen om eerst naar anderen te wijzen. Naar de industrie, de landbouw, de miljardairs met hun privéjets, de dierentuinen, de buren, de Chinezen, de Amerikanen en vermoedelijk ook de hond van drie huizen verder. Iedereen moet iets doen. Behalve wij. Wij zijn te klein. Een handig formaat.
Het is de oude druppel die de emmer doet overlopen. We kijken alleen naar die laatste druppel omdat zij mooi in beeld komt. Maar zonder de eerste, de honderdste en de duizendste druppel had zij niets kunnen laten overlopen. Elke druppel heeft haar werk gedaan. Dus ja, ook uw kleine, bijna onmeetbare bijdrage, uw eigen druppel op de hete plaat, bijna letterlijk, doet ertoe. Men kan daar lacherig over doen. De emmer lacht niet mee.
Het past niet om verantwoordelijkheid af te wijzen omdat uw aandeel klein is. Uw bijdrage is ook een druppel. En hoe minder druppels, hoe kleiner de kans dat onze klimaatemmer overloopt. Dat is geen heldenepos. Niemand zal er een standbeeld voor oprichten. Maar het is tenminste geen excuus met propere handen.
Nog een puntje rechtgezet. Dan was er de deprimerende reeks mails van mensen die met statistieken, grafieken en uitleg van allerlei slag kwamen vertellen dat het toch allemaal te laat is. Dat er niets meer aan te doen valt. Dat we volslagen machteloos zijn. Ook dat gaat niet op. Ja, alleen tegen de wereld is vechten tegen windmolens. Maar, beste mensen, ge zijt niet alleen. Mensen die samenwerken, kunnen een hele wereld van plaats doen veranderen. Niet netjes. Niet zonder lawaai. Maar ze kunnen het wel.
Gandhi begon alleen. Martin Luther King begon alleen. De Boeddha en Christus, voor wie nog graag met grote namen werkt, stonden ook niet meteen met een ingevuld draaiboek en een subsidieaanvraag klaar. Zij veranderden hun wereld doordat anderen zich aansloten, doordat de boodschap bleef gaan, van mond tot mond, tot zij te luid werd om nog onder het tapijt te vegen. Dat tapijt is overigens al lang vuil genoeg. Dus hef uw hoofd van het kussen. Spreek, vertel, schrijf, film. Kies wat u het best ligt en blijf de boodschap uitdragen. Wanhopen kunt ge altijd nog, die kans loopt niet weg. Maar handelen moet nu. Het is geen kwestie van kant kiezen. Het is een kwestie van de realiteit zien, ook wanneer zij lelijk voor de deur staat te blaten. Durf u uit te spreken voor die windmolen in uw buurt. Durf de fiets te nemen. Vertel over uw bezorgdheden aan vrienden, familie, buren. Ja, dat voelt vreemd in het begin. Alles wat niet op lafheid lijkt, voelt tegenwoordig vreemd. Maar als u het niet doet, graaft u mee aan de put waar wij met zijn allen in dreigen te belanden.
Download de blogteksten gratis in het winkeltje
